Árangur og mistök í upphafi

Í hæðunum sem liggja með fram sléttunni í austri var þyrping þorpa sem Hsi fór að sýna sérstakan áhuga um þetta leyti. Þar uppi í litla þorpinu Yang-ts'uen bjuggu tveir bræður, bændur að nafni Li, en David Hill hafði leitt þá til Krists og þeir höfðu verið skírðir við sama tækifæri og Hsi sjálfur. Nú voru þeir í nauðum staddir. Hinn elskaði trúarfaðir þeirra var farinn úr héraðinu og kristniboðarnir sem eftir voru höfðu of mikið að gera við starfið í borginni til að geta heimsótt þessa afskekktu staði. Bræðurnir voru niðurdregnir vegna langvarandi ofsókna. Hvað var þá eðlilegra en að hinn kristni fræðimaður í nágrannaþorpinu færi yfir til þeirra og hjálpaði þeim?

Viku eftir viku sneri Hsi því andliti sínu mót fjöllunum og gekk glaður í bragði sjö mílur hvora leið eftir ósléttum vegi til að halda litla samkomu á bóndabænum í Yang-ts'uen.

Þessar samkomur voru óformlegar og margar spurningar og upphrópanir skutu upp kollinum á meðan á þeim stóð, einkum þegar heiðinn nágranni leit inn til að slást í litla hópinn.

„En er allt þetta satt, Hsi kennari? Læknaði Jesús í raun og veru þennan andsetna mann úti á meðal grafanna? Eða er þetta bara göfug þjóðsaga? Opnaði Hann virkilega augu blindra, lét lamaða ganga og læknaði jafnvel holdsveika?“

„Hvers vegna býður þú Honum ekki virðulega hingað í sveitina okkar? Hér er nóg af sjúku fólki. Við vildum gjarnan sjá þennan Jesú þinn, ef Hann getur gert það sem þú segir.“

Þetta var vissulega framandi og ný saga, og Hsi var aldrei glaðari en þegar hann útskýrði hana fyrir þeim sem ekki höfðu heyrt hana áður. Syndina, holdtekjuna og friðþæginguna, trúna og kristilegt líferni – allt þurfti að skýra þetta í ljósinu sem streymir frá Golgata. Og orðið var boðað af krafti. Því þegar áheyrendur hans spurðu hann:

„Getur Jesús gert þetta sama núna? Þú segir að Hann lifi og sé nálægt okkur. Getur Hann læknað sjúka og rekið út illa anda hér í dag?“

Svarið kom jafn einfaldlega og hreinskilnislega:

„Að sjálfsögðu getur Hann það. Hann læknaði mig eftir margra ára veikindi og tók líka frá mér ópíumfíknina. Hafið þið ekki heyrt hvernig Hann frelsaði konu mína undan andsetningu, þar sem illur andi hafði hana á valdi sínu núna um daginn? Það er ekkert sem Jesús getur ekki gert fyrir þá sem snúa baki við syndinni og treysta Honum af öllu hjarta.“

Þetta var gott og gilt svo langt sem það náði. En þá kom að því að láta á þetta reyna í verki.

„Viltu þá biðja fyrir mér, Hsi kennari? Móðir mín er veik; kona mín líka; sonur minn. Komdu endilega heim til okkar og fáðu Drottin Jesú til að gera þau heil á ný.“

Þetta var mikil prófraun, en Hsi tók henni fagnandi. Hvar sem hann sá einlæga alvöru og fann fólk sem var fúst til að kasta burt skurðgoðum sínum og láta af syndinni til að fylgja Kristi, lagði hann glaður hendur yfir sjúklinga þess og bað um tafarlausa lækningu.

Að sumu leyti var þessi framganga ef til vill óvenjuleg. Hsi hafði aldrei hlotið menntun til prestsþjónustu og hafði ekki verið settur í prestsembætti; kristniboðarnir höfðu heldur ekki kennt honum að vænta þess að kraftaverk gerðust. Raunar var varla nokkur maður á þeim dögum sem gat þjálfað hann eða hafði umboð til að skipa hann í embætti. Í öllu héraðinu, þar sem bjuggu fimmtán milljónir manna, voru aðeins tvær kristniboðsstöðvar mótmælenda og hann var sjálfur í hópi þeirra fyrstu sem tóku trú. Hann hafði engan leiðarvísi nema Biblíuna sína, og þar sem hann bjó langt frá borginni hafði hann lengst af engan annan kennara en heilagan anda. En það er undravert hve mikið maður getur lært við slíkar aðstæður ef hann er fús og hlýðinn. Biblíuþekkingu Hsi var auðvitað mjög ábótavant og hugmyndir hans voru um margt ómótaðar og ónákvæmar. En hann hafði þó lært ýmislegt, og þar á meðal að Bókin á við nákvæmlega það sem í henni stendur; hann hafði ekki lært að efast um orð hennar eða draga úr þeim vegna ófullnægjandi reynslu sem vanvirðir Guð.

Á hinn einfaldasta og eðlilegasta hátt vænti hann þess því að Drottinn gerði eins og Hann hafði sagt: „Þessi tákn munu fylgja þeim, er trúa: Í mínu nafni munu þeir reka út illa anda, tala nýjum tungum, taka upp höggorma, og þótt þeir drekki eitthvað banvænt, mun þeim ekki verða meint af. Yfir sjúka munu þeir leggja hendur, og þeim mun batna.“

Hann vissi að postularnir höfðu reynt að allt var þetta satt og höfðu farið og prédikað hvarvetna, „en Drottinn var í verki með þeim og staðfesti boðun þeirra með táknum, sem henni fylgdu“. Sjálfur sá hann enga ástæðu til að tala nýjum tungum og ekki höfðu banvænir höggormar enn orðið á vegi hans, en hér var nóg af sjúku fólki og fyrirheitin handa því voru svo sannarlega skýr.

Við getum ef til vill ekki skilið þetta eða skýrt staðreyndirnar út frá nútímavísindum, en Hsi beið ekki eftir slíku. Uppi í litla þorpinu Yang-ts'uen vissi hann að hann gat beðið í Jesú nafni, og hann trúði því að það nafn hefði engu glatað af sínum forna mætti. Þau voru undursamleg atvikin sem áttu sér stað á þessum látlausu heimilum og minntu á dagana í Samaríu, Lýddu og víðar, þegar boðskapur postulanna var: „Jesús Kristur læknar þig.“ Þegar karlar og konur sáu þetta með eigin augum var engin furða að þau sneru sér til Drottins. Það var heldur ekkert undarlegt að andstaða vaknaði, því aldrei fyrr hafði völdum myrkursins verið boðinn birginn með þessum hætti í þessum fjalladölum. Það virtist líka eðlilegt og alveg eins og á frumkristnum tíma.

En ofsóknirnar héldu áfram og urðu æ alvarlegri, þar til hinir kristnu og hinir leitandi áttu fullt í fangi með að standa fastir fyrir. Bornar voru á þá rangar sakir frammi fyrir embættismönnum. Sumir voru rændir og barðir og öðrum var ógnað með lífláti. Loks nálgaðist mikil hátíð, og þá ákvað heiðinn þorpslýðurinn að allir sem vildu ekki tilbiðja guðina eins og venja var skyldu færðir í musterið, þar sem átti að binda hendur þeirra fyrir aftan bak, bregða reipum yfir þakbitana og hengja þá upp á höndunum þar til þeir afneituðu hinni útlendu trú.

Þessi atlaga var orðin of alvarleg og hinir kristnu í Yang-ts'uen ákváðu að forða sér á meðan þeir gætu. Um miðja nótt vaknaði Hsi í Vestur-Chang-þorpinu því við þrálát högg á hliðið hjá sér. Hann fetaði sig út í myrkrið, þekkti rödd Li bónda, hleypti litla flóttamannahópnum inn og hlýddi á frásögn þeirra.

Eflaust var haldin bænastund á þessum næturstundum, en Hsi var jafnframt athafnamaður ekki síður en trúmaður og hafði enn ekki lært að fela slík mál í vitrari hendur. Orðin „rísið ekki gegn hinum vonda“ og „mín er hefndin, ég mun endurgjalda, segir Drottinn“ voru kenningar sem áttu enn eftir að ná tökum á hjarta hans af fullum krafti.

Hsi vissi mætavel að það var alvarlegt mál að blandast inn í slíkar deilur, því í Kína er aldrei að vita hvað getur orðið úr þorpsilldeilum. En hann óttaðist ekki afleiðingarnar og var svo viss í sinni sök að hann lét engan tíma fara til spillis, heldur fór á staðinn þar sem embættismaður sat og lagði málið fyrir hann. Voru ekki í gildi samningar við Evrópuríki og Ameríku sem tryggðu öllum vernd sem vildu taka kristna trú? Hafði Drottinn ekki sjálfur sagt: „Allt vald er mér gefið á himni og jörðu. Farið því og gjörið allar þjóðir að lærisveinum“? Eflaust voru þessir samningar hluti af því valdi yfir Himinum og jörðu sem lagt hafði verið í hendur Krists, og það sama gilti tvímælalaust um hans eigin hæfileika til að reka mál með góðum árangri fyrir dómstólum. Tilheyrðu ekki allir kraftar hans Drottni, þar á meðal þessi færni sem hann hafði öðlast með margra ára æfingu og erfiði? Nú var svo sannarlega komið tækifæri til að láta hæfileika sína njóta sín í þjónustu við sinn nýja Meistara.

Þessi röksemdafærsla hljómaði nógu sennilega og margur kristinn maður með lengri reynslu að baki hefur látið blekkjast á svipaðan hátt. Dýpri kenningar Krists eru enn þann dag í dag þung ræða og huldar mörgum augum.

Eins og í gamla daga gekk Hsi því fram af mikilli hörku og fylgdi kröfum sínum þannig eftir að yfirvöldum á staðnum stóð ógn af. Hann reiddist og jós úr sér skömmum opinberlega á réttum stöðum og gerði svo mikið veður út af umkvörtunarefni sínu að allt var gert til að losna við hann sem allra fyrst. Embættismaðurinn sendi hermenn út í þorpin sem um ræddi, kom tafarlaust á lögum og reglu og tryggði réttindi hinna kristnu. Allt tók þetta um það bil mánuð og allan þann tíma nutu flóttamennirnir gestrisni á heimili Hsi. Án þess að finna til nokkurs ósamræmis hvatti hann þá til að treysta Drottni, sem hafði heitið að vera athvarf þeirra, og óttast ekki reiði manna. Á hverjum degi hélt hann guðsþjónustu með gestum sínum og fræddi þá vandlega um kenningar kristilegs lífernis. Þannig annaðist hann þá alla á eigin kostnað þar til ófriðnum linnti og þeir gátu snúið aftur heim í þorpið sitt í friði.

Þakklátir og hughreystir héldu hinir kristnu í Yang-ts'uen heim á leið og komust þá að því að nágrannar þeirra höfðu látið hræðast til hlýðni. Ofsóknirnar hófust ekki að nýju; þvert á móti virtust allir bera heilbrigðan ótta fyrir hinni útlendu trú. Þetta efldi kjarkinn í þeim sem voru óframfærnir og leitandi, og þegar Li-bræðurnir opnuðu hús sitt fyrir almennum samkomum á sunnudögum streymdi fjöldi fólks að. Hsi kom oft þangað yfir eins og áður og fann þar heilu fjölskyldurnar sem voru reiðubúnar til að brenna skurðgoð sín. Áhuginn barst til nágrannaþorpanna, og fólk kom langt að með sjúka vini sína til að fá þá læknaða og bað hina kristnu að koma með sér heim til að boða fagnaðarerindið. Smám saman komust einnig á vikulegar samkomur á þessum stöðum og Hsi hafði í nógu að snúast við sálgæslu og prédikunarstörf. Á einum stað sneru sex fjölskyldur sér til Drottins, á öðrum átta eða níu, og allt að þrjátíu manns komu saman til reglubundinnar guðsþjónustu.

En þegar tíminn leið tók það Hsi sárt að sjá að þessir trúuðu þroskuðust einhvern veginn ekki eins og hann hafði vænst og þráð. Allt lék í lyndi hjá þeim svo lengi sem vel gekk, en um leið og erfiðleikar steðjuðu að virtist trú þeirra riða til falls og hjörtun kólna. Hversu mjög sem hann hlúði að þeim og annaðist þá blómstruðu litlu söfnuðirnir aldrei í raun og veru, og þegar árin liðu kom til dapurlegs fráhvarfs og hnignunar. Þetta olli hinum ákafa vini þeirra sárri hryggð og varð honum einhver dýpsta lexía lífs hans.

Í fyrstu kom hann ekki auga á þetta og sannleikurinn rann aðeins mjög hægt upp fyrir honum. Ekki fyrr en slíkt hið sama hafði endurtekið sig hvað eftir annað sannfærðist hann um að ofsóknir og þrengingar eru leyfðar sem nauðsynleg prófraun og reyna á hvort fólk er fúst til að þjást vegna Krists og ganga á Hans vegum þegar færa þarf fórnir. Þá fór hann að meta slíka reynslu að verðleikum sem hreinsun og styrkingu sem ekkert getur komið í staðinn fyrir. Í stuttu máli lærði hann að skilja að Guð veit best hvernig Hann á að annast sína, og að við megum ekki vera án þeirra prófrauna sem Hann leyfir.

Þetta var mikilvægt þroskaskref og spratt, líkt og svo margt annað, af sársaukafullri reynslu sem Guð sneri til góðs. Þar sem hann átti svo margt ólært og þurfti jafnframt að venja sig af svo mörgu, gerði hann mörg mistök í byrjun. En hann hélt ótrauður áfram. Og aldrei hefur nokkurt hjarta brugðist trúfastar við auknum skilningi á vilja Guðs.