Vitnisburður Guðs um verkið

Ellefti kafli Hebreabréfsins – þetta „Westminster Abbey“ þar sem hinir heilögu úr Gamla testamentinu eiga minnisvarða frammi fyrir Guði – gefur vísbendingu um sérstök laun sem trúin nýtur þegar í þessu lífi, sem pant og forsmekk af endanlegri umbun sinni.

Fyrir trú „fengu öldungarnir góðan vitnisburð“, það er að segja að Guð bar þeim vitni í staðinn fyrir þann vitnisburð sem þeir báru Honum. Öll hin skýru dæmi um trú sem hér eru skráð sýna þennan tvöfalda vitnisburð. Abel vitnaði um trú sína á friðþægingarlamb Guðs og Guð bar gjöfum hans vitni. Enok vitnaði um hinn ósýnilega Guð með heilagri göngu sinni með Honum, og Hann bar Enok vitni – bæði með burthrifningu hans og jafnvel áður en að henni kom – um að hann hefði þóknast Guði. Trú Nóa bar orði Guðs vitni þegar hann smíðaði örkina og prédikaði réttlæti, og Guð bar honum vitni með því að láta flóð koma yfir heim hinna óguðlegu og bjarga honum og fjölskyldu hans í örkinni.

Ævi George Müllers var einn samfelldur vitnisburður um Guð sem bænheyrir, og alla tíð bar Guð honum vitni um að bænir hans væru heyrðar og verk hans þegið. Dagbókarsíður hans eru fullar af eftirtektarverðum dæmum um þennan vitnisburð – pant eða forsmekk þeirrar fyllri umbunar sem geymd er til komu Drottins.

Bætur fyrir það sem menn neita sér um og laun fyrir þjónustu bíða ekki öll dómstóls Krists. Eins og syndir sumra manna eru í augum uppi og fara á undan til dóms, þannig gefur sæðið sem sáð er fyrir Guð uppskeru sem er „í augum uppi“ til gleðilegrar viðurkenningar. Guðlegur kærleikur viðurkenndi ríkulega og af náð þessi mörgu ár þar sem Müller gleymdi sjálfum sér í hollustu við Hann og nauðstatt fólk Hans með stórum og óvæntum blessunarvottum. Strit og prófraunir, tár og bænir voru ekki til einskis, jafnvel hérna megin eilífðarinnar.

Til að finna dæmi um þetta lítum við eðlilega fyrst af öllu til starfsins meðal munaðarleysingjanna. Tíu þúsund móður- og föðurlaus börn höfðu eignast heimili og blíða foreldraumhyggju í stofnuninni sem George Müller kom á fót, og fengu þar fæði, klæði og fræðslu áður en hann var kallaður heim í hæðir. Guð gekkst svo augljóslega við viðleitni hans til að bæta hag þeirra líkamlega, siðferðilega og andlega að honum fannst umbun sín vera bæði stöðug og ríkuleg. Dagbók hans ljómar hvað eftir annað af innilegri þakkargjörð hans.

Þetta starf í þágu munaðarleysingja myndi margfalt borga upp allan kostnað sinn á tveimur þriðju hlutum aldar, jafnvel þótt aðeins væri litið til hins veraldlega ávinnings. Reynslan sýndi að með blessun Guðs mætti bjarga helmingi þeirra mannslífa sem annars glatast meðal barna í fátækt með betri líkamlegum aðbúnaði – svo sem reglusemi og hreinlæti í venjum, góðu fæði, hreinu lofti, heppilegum fatnaði og hollri hreyfingu. Að minnsta kosti tveir þriðju, ef ekki þrír fjórðu, þeirra foreldra sem áttu börn er fundu skjól á Ashley Down höfðu dáið úr tæringu og skyldum sjúkdómum. Þess vegna höfðu börnin að miklu leyti erft sömu tilhneigingu. Samt hefur alla tíð í sögu þessa starfs verið gætt svo vel að góðu hreinlæti og heilbrigðisaðstæðum að börnin hafa verið einstaklega laus við alls kyns kvilla, og þá einkum farsóttir. Og þegar skarlatssótt, mislingar og slíkir sjúkdómar hafa stungið sér niður hafa veikindatilfellin verið tiltölulega fá og væg, og dánartíðnin jafnan afar lág.

Þetta er ekki eina svið uppeldisins þar sem umbunin hefur verið ríkuleg. Fáfræði er alls staðar venjulegur fylgifiskur fátæktar og því hefur verið lögð mikil alúð við að tryggja góðan hugarþroska og menntun. Skýrslur skólaeftirlitsmannsins sýna nógsamlega hve vel hefur verið búið að menntun þar sem þessi munaðarlausu börn eiga í hlut. Ár eftir ár hafa þessir nemendur verið prófaðir í lestri, skrift, reikningi, biblíufræðslu, stafsetningu eftir upplestri, landafræði, sögu, málfræði, ritgerðasmíð og söng. Árið 1885 greindi herra Horne frá því að meðaleinkunn allra prófa hefði verið hvorki meira né minna en 91,1 prósent. Jafnvel það var slegið næsta ár þegar hún fór í 94 prósent, og tveimur árum síðar þegar hún náði 96,1 prósenti.

En ríkulegust hefur umbunin þó verið í siðferðilegri og andlegri velferð sem þessi munaðarlausu börn hafa notið, en að henni hefur fyrst og fremst verið stefnt. Eina höfuðmarkmið Müllers og alls samstarfsfólks hans, frá upphafi til enda, hefur verið að frelsa þessi börn – að ala þau upp með aga og umvöndun Drottins. Hindranirnar voru margar og ógnvænlegar. Ef óttast má arfgenga tilhneigingu til sjúkdóma, hvað þá um hinn hræðilega arf syndar og glæpa! Mörg þessara litlu barna höfðu ekkert almennilegt uppeldi fengið áður en þau komu á munaðarleysingjaheimilin. Og ekki voru þau fá sem höfðu vissulega fengið uppeldi, en þó aðeins í skólum Satans þar sem drykkjuskapur og losti réðu ríkjum. Þrátt fyrir alla þessa erfiðleika skráir Müller það með innilegu þakklæti að „Drottinn hafi knúið þau til að hegða sér á heildina litið afar vel, svo mjög að það vakti athygli þeirra sem fylgdust með“. Enn betra er þó að mikill fjöldi hafi, alla tíð í sögu þessa starfs, sýnt merki sannrar endurfæðingar. Þau hafa síðan varðveitt heilsteypta skapgerð og breytni, og í sumum tilfellum borið einstakan vitnisburð um náð Guðs, bæði með algjörri umbreytingu sinni og góðum áhrifum á aðra.

Í ágúst 1858 sofnaði munaðarlaus stúlka, Martha Pinnell, í Jesú. Hún hafði verið í umsjá Müllers í rúm tólf ár og legið veik af tæringu í meira en fimm ár. Áður en hún lést hafði hún þekkt Drottin í tvö og hálft ár, og breytingin á skapgerð hennar og hegðun hafði verið undraverð. Úr því að vera afar óhlýðið og erfitt barn sem hafði skaðleg áhrif á aðra varð hún bæði mjög auðsveip og auðmjúk og hafði hin bestu áhrif. Á meðan hún var enn óendurfædd hafði hún lýst því yfir að ef hún myndi nokkurn tíma snúa sér til Guðs yrði hún „kristin af heilum hug“, og svo reyndist vera. Gleði hennar í Guði, rannsókn hennar á orði Hans, djúp þekking hennar á Drottni Jesú og einlæg ástríða hennar fyrir frelsun sálna virtust nánast ótrúlegar hjá svo ungri stúlku sem hafði svo nýlega snúið sér til Guðs. Og Müller hefur varðveitt á síðum dagbókar sinnar fjögur dýrmæt bréf sem hún skrifaði öðrum börnum á munaðarleysingjaheimilunum.*

* Narrative, III. 253–257.

Stundum, og raunar oft, hafa orðið víðtækar vakningar meðal þeirra þar sem tugir og hundruð hafa fundið Drottin. Árið sem lauk 26. maí 1858 var sérstaklega minnisstætt vegna hins einstæða umfangs og hraða þess verks sem andi Guðs hafði unnið, þar sem slíkt afturhvarf átti sér stað í svo ríkum mæli. Á fáeinum dögum, og án nokkurrar sérstakrar sýnilegrar ástæðu annarrar en mjög friðsæls andláts kristinnar munaðarlausrar stúlku, Caroline Bailey, komust meira en fimmtíu af þeim hundrað og fjörutíu stúlkum sem voru í Munaðarleysingjaheimili nr. 1 undir syndasannfæringu. Verkið breiddist síðan út í hinar deildirnar þar til um sextíu stúlkur iðkuðu trú skömmu síðar. Í júlí 1859 gerðist það aftur í skóla með hundrað og tuttugu stúlkum að meira en helmingur þeirra vaknaði til djúprar andlegrar alvöru, og þegar ár var liðið sýndu þær þá náð að standa stöðugar í nýju lífi. Í janúar og febrúar 1860 fór önnur voldug bylgja af krafti heilags anda yfir stofnunina. Hún hófst meðal lítilla stúlkna á aldrinum sex til níu ára, barst síðan til eldri stúlknanna og loks til drengjanna, þar til yfir tvö hundruð börn voru farin að leita Guðs innan tíu daga, og í mörgum tilfellum öðluðust þau þegar í stað frið. Hinar ungu nýsnúnu sálir báðu strax um leyfi til að halda bænastundir sín á milli og fengu það. Ekki nóg með það, heldur tóku margir að starfa og biðja fyrir öðrum, og af þeim sjö hundruð munaðarlausu börnum sem þá voru í umsjá heimilisins voru um tvö hundruð og sextíu fljótlega talin annaðhvort hafa snúið sér til Guðs eða vera á mjög vænlegri leið.

Árið 1872, á fyrsta degi bænavikunnar, starfaði heilagur andi aftur svo kröftuglega að hundruð barna sneru sér væntanlega til Guðs á því tímabili, án þess að nokkuð óvenjulegt tilefni hefði vakið svo djúpa alvöru. Stöðug bæn fyrir sálum þeirra gerði heimili munaðarleysingjanna að helgum stað. Eftir vandlega athugun var talið hinn 1. ágúst að óhætt væri að telja sjö hundruð tuttugu og níu börn til lærisveina Krists, og höfðu trúuð munaðarlaus börn aldrei áður verið jafnmörg. Röð slíkra blessana hefur allt fram á þennan dag krýnt einlæga viðleitni allra þeirra sem annast þessi börn við að leiða þau til að leita fyrst ríkis Guðs og réttlætis Hans.

Langflest munaðarlaus börn sem send voru út í vist eða iðnnám höfðu þekkt Drottin um nokkurt skeið áður. Og jafnvel meðal þeirra sem yfirgáfu stofnunina ófrelsuð sýndi síðari ævisaga margra að uppeldið sem þau höfðu hlotið þar gerði þeim ómögulegt að halda áfram að lifa í synd.

Þannig hefur dýrmæt uppskera þessarar sáningar, sem safnað hefur verið á síðari árum, sýnt að Guð var ekki ranglátur svo að Hann gleymdi þessu verki trúarinnar, erfiði kærleikans og stöðuglyndi vonarinnar.

Í apríl 1874 barst bréf frá stúlku sem áður hafði dvalist á munaðarleysingjaheimilinu og með því fylgdi þakkargjöf fyrir hina ágætu biblíufræðslu sem hún hafði hlotið þar og hafði borið ávöxt mörgum árum síðar. Hún hafði verið frædd svo vandlega um veg hjálpræðisins að jafnvel á meðan hún var sjálf enn óendurnýjuð hafði Guð notað hana sem verkfæri Sitt til að leiða samþjónustustúlku sína, sem lengi hafði leitað friðar, til Krists. Þannig varð hún, líkt og vegvísir við veginn, til þess að vísa annarri á hina réttu braut með því einu að segja henni frá því sem hún hafði lært, þótt hún gengi ekki sjálf á þeim vegi á þeim tíma.

Annað munaðarlaust barn skrifaði árið 1876 að oft, þegar freistingin til að láta undan synd vantrúarinnar sótti að, hefði minningin um sex ára dvölina á Ashley Down brugðið birtu yfir hugann eins og sólargeisli. Þá rifjaðist upp hvernig fötin sem klæðst var þar, maturinn sem borðaður var, rúmið sem sofið var í og sjálfir veggirnir allt í kring voru sýnileg svör við bæn í trú. Endurminningin um allt þetta reyndist kröftugt meðal og lækning við efasemdum og reikulleika barns Guðs, skjöldur gegn logandi skeytum satanskra fortölna.

Á þeim þrjátíu árum sem liðu milli 1865 og 1895 var vitað til þess að tvö þúsund fimm hundruð sextíu og sex munaðarlaus börn hefðu yfirgefið stofnunina sem trúaðir einstaklingar, eða áttatíu og fimm að meðaltali á hverju ári. Og í lok þessa þrjátíu ára tímabils voru enn nærri sex hundruð börn á heimilunum á Ashley Down sem höfðu gefið trúverðug merki um að vera endurfædd.

Müller fékk að vita að þessi munaðarlausu börn höfðu ekki aðeins hlotið blessun í heilsu, menntun til hugar, snúið sér til Guðs og orðið nytsamir kristnir borgarar, heldur höfðu mörg þeirra orðið feður eða mæður á kristnum heimilum. Nefna má eitt dæmigert tilvik. Maður og kona sem áður höfðu verið í hópi þessara munaðarlausu barna gengu í hjónaband og hafa eignast átta börn sem öll eru einlægir lærisveinar, og fór eitt þeirra sem kristniboði til Afríku.

Frá fyrstu tíð setti Guð innsigli Sitt á þetta trúarlega uppeldi á munaðarleysingjaheimilunum. Fyrstu tvö börnin sem tekin voru inn í Heimili nr. 1 urðu bæði sannir trúendur og kappsamir verkamenn. Annað þeirra varð djákni í fríkirkjusöfnuði og starfaði sem leikmannsprédikari í andlega myrkvuðu hverfi, en hitt varð ötull og farsæll prestur í ensku biskupakirkjunni, og notaði Guð þá báða ríkulega til að vinna sálir. Ef hægt væri að skrá alla sögu þeirra sem farið hafa út frá þessum munaðarleysingjaheimilum yrði það mikið ritverk vitnisburðar, því að þetta eru aðeins fáein dreifð dæmi um þá augljóslega gagnlegu þjónustu sem Guð hefur kallað þá til sem hægt hefur verið að fylgjast með síðar á lífsleiðinni!

Í löngum og víðfeðmum kristniboðsferðum sínum fékk Müller að sjá, safna og njóta margra víðdreifðra ávaxta af starfi sínu á Ashley Down. Þegar hann prédikaði í Brooklyn í New York í september 1877 frétti hann að í Fíladelfíu biði hans arfur upp á þúsund pund, andvirði líftryggingar sem arfleifandinn hafði ánafnað starfinu. Og í hverri borginni á fætur annarri veittist honum sú gleði að hitta tugi sem höfðu alist upp í umsjá hans sem munaðarlaus börn.

Hann segir ítarlega frá hinu merka og gagnlega starfi manns að nafni Wilkinson, sem hafði fengið kennslu á munaðarleysingjaheimilinu þar til hann var fjórtán og hálfs árs gamall. Tuttugu ár voru liðin síðan Müller hafði séð hann þegar þeir hittust árið 1878 í Calvary-kirkjunni í San Francisco, í sex þúsund og fimm hundruð mílna fjarlægð frá Bristol. Hann sá að Wilkinson hélt fast í trú sína á Drottin Jesú og var glaður og heilsteyptur kristinn maður. Hann heyrði enn fremur frásagnir, sem veittu mikla uppörvun, af einstakri þjónustu þessa manns í borgarastríðinu í Ameríku. Um borð í fallbyssubátnum Louisiana hafði hann verið driffjöðrin og viðurkenndur leiðtogi lítils Betelsafnaðar meðal skipsfélaga sinna. Hann leiddi þá þannig til þjónustu við Krist að þeir sýndu af sér fórnfýsi sem var full af heilögum ákafa og gleði, án nokkurs vottar af ofstæki. Allt tal þeirra snerist um Guð. Það kom einnig í ljós að nokkrum mánuðum áður, þegar ský orrustunnar sem í vændum var grúfði yfir skipsáhöfninni, höfðu hann og einn félagi hans komið saman til bæna í „keðjugeymslunni“. Þannig hófust afar merkilegar samkomur sem héldu áfram í um tuttugu mánuði án þess að eitt einasta kvöld félli úr. Wilkinson var sá eini í allri áhöfninni sem þekkti eitthvað til orðs Guðs áður. Hann varð því ekki aðeins leiðtogi hreyfingarinnar heldur einnig sá sem helst skýrði Ritninguna þegar þeir komu saman til að lesa bók Guðs og skiptast á skoðunum um hana. Hann lét sér heldur ekki nægja að gera þetta með félögum sínum daglega, heldur kallaði hann þeldökku sjómennina á skipinu saman á öðrum ákveðnum tíma ásamt nokkrum útvöldum aðstoðarmönnum til að kenna þeim lestur, skrift og fleira.

Fulltrúi í Kristilegu nefndinni, J. E. Hammond að nafni, sem gerði þessar staðreyndir opinberar og þekkti Wilkinson og starf hans um borð mjög vel, sagði að hann virtist vera beinn „ávöxtur af trú Müllers, rólegu trausti hans á Guð, reglufestunni í öllu líferni hans, einbeittum ásetningi og hinum hljóðláta andlega krafti“. Allir þessir eiginleikar, sem einkenndu stofnanda munaðarleysingjaheimilisins í Bristol svo mjög, endurspegluðust með afbrigðum vel í þessum unga manni sem hafði alist upp undir áhrifum hans. Þegar Wilkinson vann eitt sinn á seglagerðarlofti í landi neyddist hann í tvær vikur til að hlusta á klúrt tal og guðlast tveggja félaga sinna sem höfðu verið settir til ákveðins verks með honum. Að mestu leyti leitaði hann athvarfs í þögninni. En framkoma hans og ein setning sem féll af vörum hans leiddi báða þessa hrjúfu og guðlausu sjómenn til Frelsarans sem hann elskaði, og las annar þeirra orð Guðs frá Fyrstu Mósebók til Opinberunarbókarinnar á þremur mánuðum.

Müller fór hvergi án þess að hitta munaðarlaus börn sem höfðu snúist til trúar eða heyra af starfi þeirra, jafnvel í fjarlægustu hornum jarðar. Í stórborgum biðu stundum tíu eða fimmtán þeirra í lok ræðu til að taka í hönd „föður“ síns og segja honum frá þakklætisskuld sinni og kærleika. Hann fann þau á öllum hugsanlegum starfsvettvöngum. Mörg þeirra höfðu stofnað eigin heimili þar sem meginreglurnar frá munaðarleysingjaheimilunum voru í hávegum hafðar, og þau störfuðu bæði í lærðum stéttum og við einfaldari störf.

Guð veitti þjóni Sínum einnig þá ljúfu umbun að sjá mikla blessun fylgja dagskólunum sem Biblíufræðslustofnunin studdi.

Skólastjórinn í Clayhidon skrifaði til dæmis um fátækan dreng, nemanda í dagskólanum, sem lá rúmfastur með gigtarsótt á vesælu heimili, umkringdur hatrömmum andstæðingum sannleikans. Hann var orðinn eins og beinagrind og fullur af djúpri angist um sál sína þegar honum var bent á Hann sem segir: „Komið til mín, ... og ég mun veita yður hvíld.“ Meðan á þessu samtali stóð var eins og þessi horaði drengur hefði skyndilega stigið inn í nýjan heim. Hann tók að þylja ritningarstaði á borð við „Leyfið börnunum að koma til mín,“ og brast svo í söng:

„Jesús elskar mig, ég veit,því Biblían segir mér það.“

Hann virtist gagntekinn af himneskri sælu og fór með hvert ritningarversið og hvern sálminn á fætur öðrum sem hann hafði lært í skólanum. Engin furða er þótt skólastjórinn hafi fundið til gleði í líkingu við gleði englanna yfir þessari einu sönnun þess að erfiði hans fyrir Drottin var ekki til ónýtis. Slík dæmi mætti telja upp endalaust, en þessi litla handfylli af frumgróða uppskerunnar gefur til kynna hvernig öll uppskeran var.

Stöðugt bárust bréf frá kristniboðsverkamönnum víðs vegar um heiminn sem nutu stuðnings af gjöfum sem Biblíufræðslustofnunin veitti. Vitnisburðurinn þaðan myndi einn og sér fylla drjúgt bindi og því er ógerlegt að fella hann inn í þessa ævisögu. Þeir sem vilja sjá hve stórkostlega uppörvun Müller fékk frá starfsvettvangi þar sem aðrir voru fulltrúar hans, studdir af gjöfum hans, ættu að lesa ársskýrslurnar. Nefna má nokkur dæmi um hinn blessaða árangur þess að sá sæði ríkisins svo víða, sem sýnishorn af þúsundum slíkra.

Albert Fenn, sem starfaði í Madríd, skrifaði um þjóðvarðliða sem var sendur stað úr stað og beittur hinni mestu grimmd, auk þess sem honum var hótað útlegð í refsinýlendu vegna djarflegs vitnisburðar síns um Krist og vegna þess að hann hafði sagt skilið við skriftastól rómversk-kaþólsku kirkjunnar. Þá skrifar hann einnig um mann frá Borne sem hafði snúist til trúar og var kallaður fyrir landstjórann fyrir að reyna að koma á fót lítilli samkomu.

„Hver borgar þér fyrir þetta?“ „Enginn.“ „Hvað græðir þú á þessu?“ „Ekkert.“ „Hvernig framfleytir þú þér?“ „Ég vinn með höndum mínum í námu.“ „Hvers vegna heldur þú samkomur?“ „Af því að Guð hefur blessað sál mína og ég óska þess að aðrir hljóti blessun.“ „Þú? Þú varst skapaður til að vera vesæll daglaunamaður; ég banna þessar samkomur.“ „Ég beygi mig fyrir valdi,“ var hið rólega svar, „en svo lengi sem ég hef munn til að tala mun ég tala fyrir Krist.“ Hversu líkt er þetta ekki frumlærisveinunum sem stóðu djarflega frammi fyrir höfðingjunum í Jerúsalem og svöruðu einbeittir þegar þeim var bannað að tala í Jesú nafni: „Framar ber að hlýða Guði en mönnum. Dæmið sjálfir, hvort það sé rétt í augum Guðs að hlýðnast yður fremur en honum, því að vér getum ekki annað en talað það, sem vér höfum séð og heyrt.“

Kristniboðsverkamaður skrifar frá Indlandi um þrjá bramanapresta og tugi Santala og hindúa sem settust niður með fjórum Evrópubúum til að halda kvöldmáltíð Drottins – og voru þeir allir ávöxtur af þjónustu hans. Á einu ári voru sextíu og tvö, karlar og konur, skírð, þar á meðal þorpshöfðingjar og fjórar konur af bramanastétt, eiginkonur presta og þorpshöfðingja. Fólkið kom frá tuttugu og þremur þorpum þar sem fagnaðarerindið hafði verið boðað. Einu sinni vöknuðu meira en hundrað manns til trúar á einni kristniboðsstöð á Spáni. Slík uppskera var síður en svo fátíð á þeim ólíku akurlöndum sem stofnandi munaðarleysingjastarfsins hafði þá gleði að senda stuðning til.

Árið 1885 gekk prestur á hólm við nemanda í einum af skólunum í Carrara á Ítalíu. „Í Biblíunni,“ sagði hann, „finnur þú ekki boðorð kirkjunnar.“ „Nei, herra,“ sagði barnið, „því að það er ekki hlutverk kirkju Guðs að skipa fyrir heldur að hlýða.“ „Segðu mér þá,“ sagði presturinn, „hver þessi boðorð Guðs eru.“ „Já, herra,“ svaraði barnið: „Ég er Drottinn Guð þinn. Þú skalt ekki hafa aðra guði en mig. Þú skalt engar líkneskjur gjöra.“ „Hættu! Hættu!“ hrópaði presturinn, „ég skil þetta ekki svona.“ „En svona,“ svaraði barnið rólega, „stendur það ritað í orði Guðs.“ Þetta einfalda atvik sýnir vel bæði hvers eðlis kennslan í skólunum var og hvernig skapgerð þeirra sem þar nutu tilsagnar mótaðist oft.

Af þeim mörgu blaðsíðum sem dagbók Müllers telur er líklega um fimmtungur eingöngu útdrættir úr bréfum sem þessum frá kristniboðum, kennurum og samverkamönnum. Þau héldu honum upplýstum um framgang verks Drottins bæði heima fyrir og í mörgum löndum þar sem verkamennirnir gátu haldið þjónustu sinni áfram fyrir hans tilstilli. Biblíuvagnar, útisamkomur, kristilegir skólar, dreifing smárita og ýmis önnur heilög störf í þágu blindra sálna í myrkri, nær og fjær, voru greinar á hinu margkvíslótta lífsins tré sem gróðursett var á Ashley Down.

Önnur helsta uppörvunin og umbunin sem Müller hlaut í þessu lífi var sú vitneskja að fordæmi hans hafði veitt öðrum trúuðum djörfung til að takast á hendur svipað starf fyrir Guð á sömu grundvallarreglum. Sjálfur leit hann svo á að mesta blessunin af ævistarfi hans væri sú að hundruð þúsunda Guðs barna víða um heim höfðu verið leidd til að treysta Guði í öllum einfaldleika. Þegar slíkt traust birtist í sambærilegri þjónustu við munaðarlaus börn fannst honum vonir sínar hafa ræst til fulls. Þar með sannaðist að verkið bar sæði í sjálfu sér eftir sinni tegund og bjó yfir lífi sem fjölgaði sér sjálft, sem sýndi tvöfalt fram á að það var tré sem Drottinn sjálfur hafði gróðursett Honum til vegsemdar.

Í desember 1876 frétti Müller til dæmis af kristnum kristniboða sem hafði fengið það lagt á hjarta að annast munaðarlaus börn eingöngu við að lesa um munaðarleysingjastarfið í Bristol. Uppörvaður af fordæmi Müllers og í algjöru trausti á Drottin hafði hann hafið starf árið 1863 með þrjú munaðarlaus börn í Nimwegen í Hollandi. Þegar þarna var komið sögu, aðeins fjórtán árum síðar, voru yfir fjögur hundruð og fimmtíu börn á stofnuninni. Drottni þóknaðist að leyfa honum og frú Müller að sjá þessa stofnun með eigin augum, og hann segir að í „nær óteljandi tilvikum“ hafi Drottinn leyft honum að fá vitneskju um svipaða ávexti af starfi sínu.

Í fyrstu heimsókn sinni til Tókýó í Japan sagði hann frá starfinu. Í kjölfarið stofnaði Ishii, innfæddur kristinn Japani, munaðarleysingjaheimili á svipuðum grundvelli bænar, trúar og trausts á hinn lifandi Guð. Þegar Müller heimsótti eyjaveldið í annað sinn sá hann að þetta munaðarleysingjastarf var í fullum blóma.

Hér á jörð verður aldrei vitað til fulls hve ríkulegan og góðan ávöxt fordæmið á Ashley Down hefur borið fyrir kirkjuna og heiminn. Maður sem bjó í Horfield, í sjónmáli við byggingar munaðarleysingjaheimilisins, hefur sagt að í hvert sinn sem hann fann efasemdir um hinn lifandi Guð læðast inn í huga sinn hafi hann vanist því að rísa á fætur og horfa út í nóttina á alla upplýstu gluggana á Ashley Down, þar sem þeir skinu í gegnum myrkrið líkt og stjörnur á himni.

Vitnisburður Müllers um Guð sem bænheyrir hvatti séra J. Hudson Taylor árið 1863, þrjátíu árum eftir að Müller steig sitt stóra skref, til að reiða sig alfarið á Drottin þegar hann stofnaði Kína-innanlandstrúboðið. Sagt hefur verið að rekja megi, meira eða minna beint, hvers kyns „trúarstarf“ sem síðan hefur tíðkast til fordæmis A. H. Franckes í Halle eða George Müllers í Bristol.

Biblíufræðslustofnunin varð í öllum deildum sínum farvegur blessunar. Þegar á árinu sem lauk 26. maí 1860 höfðu hundrað þjónar Krists hlotið meiri eða minni stuðning, og góð von var um að mun fleiri sálir hefðu verið leiddar til Guðs fyrir starf þeirra en nokkurt fyrra ár. Um sex hundruð bréf sem bárust frá þeim höfðu glatt hjarta Müllers á því tólf mánaða tímabili, og þessi gleðilind flæddi yfir barma alla ævi hans. Í ótal tilvikum var börnum Guðs lyft upp á hærra svið trúar og lífs, og ófrelsaðar sálir sneru sér til Guðs vegna þess vitnisburðar sem stofnanirnar á Ashley Down báru Guði. Müller hefur dregið þessa löngu blessunarsögu saman í tvær fullyrðingar sem vert er að íhuga.

Í fyrsta lagi að Drottinn hafði velþóknun á að gefa honum langt umfram allt það sem hann vænti í upphafi að áorka eða öðlast.

Í öðru lagi var hann fullviss um að allt sem hann hafði séð og reynt næði ekki einu sinni þúsundasta hluta af því sem hann ætti eftir að sjá og þekkja þegar Drottinn kæmi, og laun Hans með Honum, til að gjalda hverjum og einum eins og verk hans er.

Útbreiðsla Frásagnar Müllers reyndist einstaklega augljós leið til ómælds góðs.

Í nóvember 1856 sneri ungur Íri, James McQuilkin að nafni, sér til Guðs, og snemma á næsta ári las hann fyrstu tvö bindin af þessari Frásögn. Hann sagði við sjálfan sig: „Müller fær allt þetta einfaldlega með bæn; ég get líka hlotið blessun á sama hátt,“ og því tók hann að biðja. Sem fyrsta bænheyrsla frá Drottni fékk hann andlegan félaga og síðan tvo til viðbótar sem voru sama sinnis. Þeir fjórir tóku að halda fastar bænastundir í litlu skólahúsi nærri Kells í Antrim á Írlandi á hverju föstudagskvöldi. Á nýársdag árið 1858 var vinnumaður á bæ nokkrum leiddur til Drottins á undraverðan hátt sem svar við bænum þeirra, og þessir fimm gáfu sig enn á ný að sameiginlegri bæn. Skömmu síðar bættist sjötti ungi maðurinn í hópinn fyrir afturhvarf, og þannig stækkaði þessi litli hópur biðjandi sálna hægt og rólega. Einungis trúuðum var veittur aðgangur að þessum látlausu samkomum þar sem þeir áttu samfélag um ritningarlestur, bæn og gagnkvæma uppörvun.

Um jólaleytið það ár hélt McQuilkin samkomu í Ahoghill að beiðni heimamanna, og með honum voru bræðurnir tveir sem fyrstir höfðu gengið til liðs við hann – en annar þeirra var Jeremiah Meneely, sem enn starfar fyrir Guð. Sumir trúðu en aðrir hæddust að þeim, og enn öðrum þóttu þessir þrír nýtrúuðu menn framhleypnir. Tveimur vikum síðar var þó haldin önnur samkoma þar sem andi Guðs tók að verka af miklum mætti og þeim sem gerðu afturhvarf fjölgaði nú ört. Sumir hinna nýtrúuðu báru hinar helgu glæður með sér og kveiktu eldinn annars staðar, og þannig tóku logar vakningarinnar að brenna víða. Í Ballymena, Belfast og á fleiri stöðum varð náðarríkt verk andans augljóst.

Þetta var í raun upphafið að einni víðtækustu og minnisstæðustu vakningu sem þekkst hefur á okkar öld, og árið eftir barst hún út um England, Wales og Skotland. Þúsundir fundu Krist og gengu fram í nýju lífi, og ávextirnir eru enn augljósir nú þegar meira en fjörutíu ár eru liðin.

Strax árið 1868 kom í ljós að maður nokkur, sem hafði lesið þessa Frásögn með þakklátum huga, hafði gefið út ágrip af henni á sænsku. Við höfum þegar séð hve mikið gagn hún hefur gert víða í Þýskalandi, og á mörgum öðrum tungumálum hefur kjarni hennar að minnsta kosti verið gerður aðgengilegur innlendum lesendum.

Müller bárust fregnir af tíu ára dreng sem komst yfir eina af þessum ársskýrslum. Þótt hann væri úr vantrúaðri fjölskyldu tók hann að biðja: „Guð, kenndu mér að biðja eins og George Müller og bænheyrðu mig eins og Þú bænheyrir George Müller.“ Hann lýsti því jafnframt yfir að hann vildi verða prédikari, en móðir hans, sem var ekkja, lagðist harðlega gegn því. Hún bar því við að drengurinn hefði ekki næga þekkingu til að komast inn í menntaskólann, sem væri fyrsta skrefið í átt að svo hárri köllun. Pilturinn svaraði hins vegar: „Ég ætla að læra og biðja, og Guð mun hjálpa mér í gegnum þetta eins og Hann hefur hjálpað George Müller.“ Og brátt, öllum að óvörum, stóðst drengurinn prófið með prýði og fékk inngöngu í skólann.

Gefandi nokkur skrifar þann 20. september 1879 að lestur Frásagnarinnar hafi gjörbreytt innra lífi hans og veitt honum fullkomið og öruggt traust á Guð. Það varð til þess að hann helgaði að minnsta kosti tíunda hluta tekna sinna málefnum Drottins og sýndi honum hve miklu sælla er að gefa en þiggja. Það varð einnig til þess að hann kom eintaki af Frásögninni fyrir í hillum bókasafns menningarstofnunar bæjarins, þar sem þrjú þúsund félagsmenn og áskrifendur gátu haft aðgang að henni.

Annar gefandi bendir á að það gæti verið hollt fyrir prófessor Huxley og skoðanabræður hans, sem höfðu lagt til einhvern nýjan og geðþóttakenndan „bænamælikvarða“, að hætta að líta á bænina sem tóm orð út í loftið og reyna þess í stað hve lengi þeir gætu haldið úti fimm munaðarleysingjaheimilum með yfir tvö þúsund munaðarlausum börnum án þess að biðja nokkurn um hjálp – hvorki „GUÐ né MANN“.

Í september 1882 lýsir annar gefandi því að hann sé „hreinlega agndofa yfir hinum blessuðu ávöxtum bænar og trúar“, og margir aðrir hafa fundið í þessari stuttu frásögn „undursamlegustu og algjörustu hnekkingu á efahyggju sem þeir höfðu nokkru sinni kynnst“ – slíka fylkingu staðreynda að hún myndar óhrekjanlegustu „sannanir kristindómsins“. Fjölmörg dæmi eru um þann kraft sem bjó í vitnisburði Müllers, líkt og þegar kona nokkur, sem hafði verið trúleysingi, skrifar honum að hann hafi verið „fyrsta manneskjan sem með fordæmi sínu kenndi henni að til væru menn sem lifa í trú“, og að af þeim sökum hefði hún arfleitt hann að öllu sem hún átti.

Öðrum lesanda þóttu þessar skýrslur „styrkja trúna og endurnæra sálina meira en margar prédikanir“, og þá einkum eftir að hann hafði nýverið vaðið í gegnum forarvilpuna í ræðu fransks trúleysingja sem hélt því blákalt fram að af öllum þeim milljónum bæna sem fluttar eru á hverjum degi væri ekki einni einustu svarað. Við myndum gjarnan vilja leiða hvern þann efahyggjumann sem er heiðarlegur fram fyrir ófegraða sögu Müllers af lífi í trú, og sjá hvernig hann myndi á grundvelli „samsettra líkinda“ og „tilviljanakenndra atvika“ skýra tugþúsundir svara við bæn í trú! Staðreyndin er sú að helmingur alls trúleysis í heiminum er óheiðarlegur, og hinn helmingurinn þekkir ekki hinar daglegu sannanir þess að Guð er til og umbunar þeim sem leita Hans af kostgæfni.

Nærri því frá fyrstu útgáfu Frásagnar sinnar hafði Müller verið sannfærður um að hún yrði þannig ríkulega notuð af Guði sem vitnisburður um trúfesti Hans. Strax árið 1842 var honum lagt á hjarta að senda hverjum einasta kristnum presti í landinu eintak af ársskýrslu sinni endurgjaldslaust, og Drottinn hjálpaði honum að hrinda því í framkvæmd. Markmið hans var hvorki að afla fjár né heldur að vekja áhuga á verkinu, heldur að glæða trú og örva til bænar.*

* Höfundur þessarar ævisögu hefur í hyggju að gefa hverjum erlendum kristniboða eintak af henni, sem og verkamönnum á akri Guðs heima fyrir, að svo miklu leyti sem fjármunir fást sem svar við bæn. Von hans er sú að vitnisburður þessa lífs megi þannig hafa enn víðtækari áhrif til að örva bæn og trú. Hinn guðrækni lesandi er beðinn að sameina bænir sínar bænum margra annarra sem biðja þess að Drottinn megi láta sér þóknast að leggja til þá fjármuni sem þarf til að hrinda þessu áformi í framkvæmd. Nú þegar hafa um hundrað pund sterlings verið gefin í þessu skyni, og hluti þess fjár – lítill að upphæð en ríkur af sjálfsafneitun – kemur frá starfsfólkinu og munaðarlausu börnunum á Ashley Down. A. T. P.

Tuttugu og tveimur árum síðar, árið 1868, var þegar orðið svo augljóst hve ríkulega hinar útgefnu frásagnir af handleiðslu Drottins voru notaðar til að helga og byggja upp hina heilögu, og jafnvel til að snúa syndurum til trúar og sannfæra trúleysingja, að hann skráir þetta sem mestu andlegu blessunina sem fram að því hafði hlotist af starfi hans fyrir Guð. Síðan þá eru liðin þrjátíu ár í viðbót, og allan þann tíma hafa bréf úr þúsund áttum borið sífellt skýrara vitni um að fordæmi hans hefur leitt aðra til fyllri trúar og fastara trausts á orði Guðs, mætti og kærleika – og til dýpri sannfæringar um að þótt Elía hafi verið numinn upp, þá vinni Guð, Guð Elía, enn þau undur sem eru Hans.

Og þannig fór að á öllum sviðum starfs hans fyrir Guð bar Drottinn, sem hann vitnaði um, honum vitni á móti og gaf honum þegar í nútíðinni forsmekk af hinum endanlegu launum í gleði sem flæddi yfir barma. Þetta átti sérstaklega við um hinar löngu ferðir sem hann tók sér fyrir hendur, kominn yfir sjötugt, til að sá sæði Guðsríkis í fjarlægum löndum! Þegar sáðmaðurinn gekk út að sá fann hann ekki aðeins óræktaða akra heldur einnig uppskeruakra, og þaðan fylltist faðmur hans af kornbundinum. Þannig náði kornskurðarmaðurinn plógmanninum í nýjum skilningi, og uppskerumaðurinn þeim sem sáði sæðinu. Í hverri einustu borg Bretlandseyja og í þeim „sextíu og átta borgum“ á meginlandi Evrópu og í Ameríku þar sem hann hafði prédikað fram til ársins 1877, hitti hann fyrir munaðarlaus börn sem höfðu snúið sér til trúar og trúað fólk sem hafði hlotið ríkulega blessun við lestur skýrslna hans. Eftir þetta áttu enn eftir að bætast við tuttugu og eitt ár, barmafull af góðri reynslu. Áður en Drottinn kallaði George Müller til æðri heimkynna hafði Hann þannig gefið honum forsmekk af launum hans: í líkamlegum, vitsmunalegum og andlegum þroska hinna munaðarlausu barna; í ávöxtum hinnar víðtæku sáningar hans í öðrum löndum jafnt sem á Bretlandi; í útbreiðslu Guðs orðs og kristilegra rita; í kristilegri menntun þúsunda barna í skólunum sem hann styrkti; í stuðningnum sem veittur var hundruðum dyggra kristniboða; í hinni miklu blessun sem útgefin frásögn hans veitti, og í þeim persónulegu forréttindum hans að fá að bera fagnaðarerindi náðarinnar vitni um víða veröld.